Europejski Tydzień Mobilności

W dniach 16-22 września 2009 roku trwa kolejny, siódmy już Tydzień Mobilności organizowany pod patronatem Komisji Europejskiej. Biorą w nim udział 1472 miasta z całej Europy, w tym aż 126 z Polski (m.in. Warszawa, Kraków, Gdańsk, Lublin, Łódź, Opole, Puławy, Rzeszów).

Celem Tygodnia Mobilności jest między innymi:

• promocja istniejących polityk, inicjatyw i najlepszych praktyk związanych ze zrównoważoną (przyjazną dla środowiska) mobilnością w miastach wsparcie rosnącej świadomości obywateli że obecne trendy w transporcie mają niekorzystny wpływ na środowisko oraz jakość życia

Stavros Dimas, komisarz Unii Europejskiej do spraw środowiska napisał w oświadczeniu:

Prywatne samochody są znaczącym źródłem emisji gazów cieplarnianych, które przyczyniają się do zmian klimatu. Ponadto poważnie wpływają na życie w mieście. Jest więc ważne, aby władze publiczne oraz obywatele Unii Europejskiej przyjęli bardziej zrównoważone (przyjazne dla środowiska) sposoby podróżowania. W ten sposób pomogą ograniczyć zmiany klimatu i poprawić warunki życia w naszych miastach.

W Polsce według danych GUS aż 89 procent Polaków umie jeździć na rowerze. To ogromny potencjał, który mógłby zostać wykorzystany tak, jak obecnie ma to miejsce w Danii, Holandii czy w Niemczech, gdzie nawet 30 procent podróży w miastach odbywa się na rowerach. Niestety, na przeszkodzie stoi fatalny stan infrastruktury: brak ścieżek rowerowych oraz – jak wskazują organizacje rowerzystów – fatalne przepisy ustawy Prawo
o Ruchu Drogowym i rozporządzeń regulujących powstawanie infrastruktury rowerowej.

Parlamentarny Zespół do Spraw Rozwoju Turystyki i Komunikacji Rowerowej przygotował wspólnie z organizacjami społecznymi działającymi w ramach inicjatywy Miasta dla rowerów kompleksowy projekt rowerowych zmian ustawy Prawo o Ruchu Drogowym. Cieszy się on poparciem Ministerstwa Infrastruktury oraz Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Chcemy go w najbliższym czasie przedstawić publicznie.

Europejski Tydzień Mobilności jest doskonałą okazją, żeby pokazać że parlamentarzyści myślą także o rowerzystach i zaprezentować ten projekt.

Proponowane zmiany w ustawie Prawo o Ruchu Drogowym prowadzą do zgodności ustawy z Konwencją Wiedeńską o Ruchu Drogowym (obecnie występuje kolizja zapisów ustawy i Konwencji) i są wzorowane na analogicznych zapisach kodeksów drogowych innych państw. Zostały wypracowane przez społeczną inicjatywę Miasta dla rowerów z przedstawicielami Ministerstwa Infrastruktury. Najważniejsze zmiany to:

• Nowe definicje drogi rowerowej, pasa rowerowego i tzw. śluzy rowerowej (uporządkowanie przepisów i dostosowanie ich do Konwencji Wiedeńskiej)

• Nowa definicja roweru: dopuszcza się wspomagający napęd elektryczny o mocy do 250W, co jest zgodne z dyrektywami unijnymi i odpowiada rozwojowi rynku

• Rozróżnienie rowerów i wózków rowerowych nie przez jedno- lub wielośladowość ale przez szerokość (0,9 m) co odpowiada rozwojowi rynku; rowery wielośladowe obecnie nie mogą korzystać z dróg rowerowych bez względu na szerokość

• Dopuszczenie jazdy rowerem środkiem pasa ruchu na rondzie i skrzyżowaniu (jeśli nie ma drogi rowerowej czy pasa rowerowego a pas umożliwia opuszczenie skrzyżowania w więcej niż jednym kierunku): celem jest uniemożliwienie niebezpiecznego wyprzedzania rowerzysty w obrębie pasa ruchu, spychania rowerzysty na inny pas ruchu, zajeżdżania drogi rowerzyście i jednoznaczne ustalenie odpowiedzialności w przypadku zdarzenia

• Dopuszczenie wyprzedzania przez rowerzystów wolno jadących pojazdów z ich prawej strony: ten przepis legalizuje normalne zachowanie w warunkach zatłoczenia ulic w ruchu wielkomiejskim

• Jednoznaczne określenie, że rower jadący na wprost po jezdni, pasie rowerowym lub drodze rowerowej ma pierwszeństwo przed pojazdem zmieniającym kierunek jazdy: to przywrócenie zgodności z wymaganiami Konwencji Wiedeńskiej o Ruchu Drogowym (obecnie stan prawny wynika z Konwencji a nie ustawy, gdyż ustawa jest w tym zakresie sprzeczna z Konwencją)

• Ustalenie zasad korzystania z drogi rowerowej, pasa rowerowego i śluzy rowerowej, w tym zakaz zatrzymywania na nich pojazdów innych niż rowery

• Dopuszczenie jazdy rowerzystów obok siebie, jeśli nie utrudnia to jazdy innym uczestnikom ruchu: ten przepis legalizuje m.in. treningi kolarzy ćwiczących jazdę w peletonie

• Dopuszczenie korzystania przez rowerzystę z chodnika w trudnych warunkach atmosferycznych (ulewa, silny wiatr, gołoledź itp.) pod warunkiem ustępowania pierwszeństwa pieszym

• Dopuszczenie do stosowania w rowerach opon zimowych z trwale umieszczonymi w nich elementami przeciwślizgowymi: to dostosowanie przepisów do rozwoju rynku i działanie na rzecz poprawy bezpieczeństwa w zimie

• Dopuszczenie przewozu dzieci w specjalnie skonstruowanych przyczepkach ciągniętych przez rower: to uznanie rozwoju rynku. Obecnie dzieci wolno przewozić tylko w przyczepie holowanej przez ciągnik rolniczy.

Opracował: Marcin Hyła